Журналов:     Статей:        

Вестник Казахского национального женского педагогического университета. 2022; : 27-38

«Высоту, упорство, серьезность взял бы я у родной земли» (о лирике Байдильды Айдарбека)

Жакибаева К. А.

https://doi.org/10.52512/2306-5079-2022-92-4-27-38

Аннотация

В статье проводится научный анализ стихотворений современного казахского поэта Байдильды Айдарбека, которые еще не получили полного признания в Казахстане, но хорошо известны на своей земле, в своем районе, признаны местными читателями. Творчество поэта впервые исследуется в Казахстане. Поэт родился в Сузакском районе Южно-Казахстанской области. Сочинением стихов он увлекался с детства. Интерес к написанию стихотворений, песен, драматических произведений проявился у автора со школьной скамьи. Он отец шестерых детей, верный супруг, мудрый учитель, искренний поэт. Наряду с поэзией, он посвятил свою жизнь педагогичскрй работе. До выхода на пенсию Байдилда Айдарбек преподавал черчение и рисование в школах родного района. Давая описание особенностей творчества поэта, который с детства любил родную землю и посвящал ей свои стихи, автор статьи с благоговением цитирует его стихотворные строки о родной природе, ландшафтах родного края, глубинах истории истории и человеческих судеб. Автор считает, что глубокая и проникновенная лирика поэта должна найти своих новых исследователей и благодарных читателей.

Список литературы

1. Айдарбеков Б. Жүрегім, саған жүгіндім. Өлеңдер жинағы. 1, 2 – бөлім, Алматы. «Телеарна», 2009. - 260 б.

2. Баймұханбетова М. Абай мен Шәкәрім шығармаларындағы тілдік дәстүр жалғастығы (когнитивтік аспектіде). Филология ғылымдарының кандидаты ғылыми дәрежесін алу үшін дайындалған диссертация. Алматы, 2008. – 144 б.

3. Платон. Письма – М., 1972, - Т. 3. – С 343.

4. Байтұрсынов А. Шығармалары. – Алматы, Жазушы, 1989. - 320 б.

5. Худайбергенов Н.Д. Ескен Елубаев поэзиясындағы ұлттық құндылықтар жүйесінің көркемдік ерекшеліктері. "Керуен" ғылыми журналы. М.О. Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институты, № 3(76), 2022, 149-160

6. Ержанова С. Сөз мәдениеті және көркем мәтін. Монография. Алматы, «Дәстүр», 2015, - 232 б.

7. Аяған Б. Қазақстан ұлттық энциклопедия. 2 - том (Ә - Г), 5 - том (К - Қ ), 9 - том (Ұ-І) Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, 1999, 2003, 2007

8. Қазақ тілінің түсіндірме сөздігі. Қазақстан Республикасының Мәдениет және ақпарат министрлігі, Тіл комитеті. Алматы: «Дайк - Пресс», 2008, – 968 б.

9. Әуезов М. Абай Құнанбаев. Монографиялық зерттеулер мен мақалалар (Құрастырып баспаға әзірлеген Н.Ақбаев). – Алматы. «Санат» баспасы. 1995. - 320 б.

10. Әуезов М. Абайтану дәрістерінің дерек көздері. Құрастырғандар: тарих ғылымдарының докторы Л. Әуезова, Қазақстан Республикасы Мемлекеттік сыйлығының лауреаты, профессор М. Мырзахметов. Алматы. «Санат». 1997. - 448 б.

11. Омаров Д. Абайдың рухани мұрасы немесе данышпан берген салауатты өмір тағылымы. (Өңделген екінші басылым), дүниетаным, Алматы, ЖШС Лантар Трейд, 2020. - 241 б.

12. Құлбарақ С. Абай шығармаларындағы тұлға, адамдық мәселелері. ҚР БжҒМ Ғылым комитеті тарапынан 2021-2023 жылдарға арналған ғылыми және (немесе) ғылыми-техникалық жобалар бойынша гранттық қаржыландырылатын «Көне түркілер дүниетанымындағы концептілер жүйесі» тақырыбындағы жоба аясында ұйымдастырылып отырған «Толық адам» тұжырымының жазба мұраларда берілу сипаты» атты халықаралық дөңгелек үстел материалдары. Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі, Қазақ ұлттық қыздар педагогикалық университеті, Алматы, 2021, 14 - 19 б.

13. Вырщиков А.Н., Кусмарцев М. Б., Лутовинов В.И. Концептуальные основы патриотического воспитания учащейся молодёжи. Волгоград: ПринТерра, 2007. 40 с.

14. Никонова Н.И., Залуцкая С.Ю. Патриотическое воспитание обучающихся-билингвов на занятиях по литературе: диалог культур // Перспективы науки и образования. 2022. 2 (56). С. 288-301. doi: 10.32744/pse.2022.2.17

15. Mazumdar G. Topophrenia and Indigenous Belonging: Spatial Memory in Rajbanshi Poetry. Rupkatha Journal, Vol. 14, No. 2, 2022. Pp. 1-11.

Bulletin of Kazakh National Women's Teacher Training University. 2022; : 27-38

"I would take height, perseverance, seriousness from my native land" (about the lyrics of Baydilda Aidarbek)

Zhakibayeva K. A.

https://doi.org/10.52512/2306-5079-2022-92-4-27-38

Abstract

The article provides a scientific analysis of the poems of the modern poet Baydilda Aidarbek, which have not yet received full recognition in Kazakhstan, but are well known on his land, in his area and recognized by local readers. The poet's creativity is being studied for the first time in Kazakhstan. The poet was born in the Suzak district of South Kazakhstan region. He was fond of writing poetry since childhood. The author showed interest in writing poems, songs, and dramatic works from school. He is the father of six children, a faithful husband, a wise teacher, a sincere poet. Along with poetry, he devoted his life to pedagogical work. Before retiring, he taught technical drawing and painting in various schools in his native district. Giving a description of the features of the poet's work, who loved his native land from childhood and dedicated his poems to it, the author of the article reverently quotes his poetic lines about his native nature, the landscapes of his native land, the depths of the history and human destinies. The author believes that the poet's deep and soulful lyrics should find their new researchers and grateful readers.

References

1. Aidarbekov B. Zhүregіm, saғan zhүgіndіm. Өleңder zhinaғy. 1, 2 – bөlіm, Almaty. «Telearna», 2009. - 260 b.

2. Baimұkhanbetova M. Abai men Shәkәrіm shyғarmalaryndaғy tіldіk dәstүr zhalғastyғy (kognitivtіk aspektіde). Filologiya ғylymdarynyң kandidaty ғylymi dәrezhesіn alu үshіn daiyndalғan dissertatsiya. Almaty, 2008. – 144 b.

3. Platon. Pis'ma – M., 1972, - T. 3. – S 343.

4. Baitұrsynov A. Shyғarmalary. – Almaty, Zhazushy, 1989. - 320 b.

5. Khudaibergenov N.D. Esken Elubaev poeziyasyndaғy ұlttyқ құndylyқtar zhүiesіnің kөrkemdіk erekshelіkterі. "Keruen" ғylymi zhurnaly. M.O. Әuezov atyndaғy Әdebiet zhәne өner instituty, № 3(76), 2022, 149-160

6. Erzhanova S. Sөz mәdenietі zhәne kөrkem mәtіn. Monografiya. Almaty, «Dәstүr», 2015, - 232 b.

7. Ayaғan B. Қazaқstan ұlttyқ entsiklopediya. 2 - tom (Ә - G), 5 - tom (K - Қ ), 9 - tom (Ұ-І) Almaty: «Қazaқ entsiklopediyasynyң» Bas redaktsiyasy, 1999, 2003, 2007

8. Қazaқ tіlіnің tүsіndіrme sөzdіgі. Қazaқstan Respublikasynyң Mәdeniet zhәne aқparat ministrlіgі, Tіl komitetі. Almaty: «Daik - Press», 2008, – 968 b.

9. Әuezov M. Abai Құnanbaev. Monografiyalyқ zertteuler men maқalalar (Құrastyryp baspaғa әzіrlegen N.Aқbaev). – Almaty. «Sanat» baspasy. 1995. - 320 b.

10. Әuezov M. Abaitanu dәrіsterіnің derek kөzderі. Құrastyrғandar: tarikh ғylymdarynyң doktory L. Әuezova, Қazaқstan Respublikasy Memlekettіk syilyғynyң laureaty, professor M. Myrzakhmetov. Almaty. «Sanat». 1997. - 448 b.

11. Omarov D. Abaidyң rukhani mұrasy nemese danyshpan bergen salauatty өmіr taғylymy. (Өңdelgen ekіnshі basylym), dүnietanym, Almaty, ZhShS Lantar Treid, 2020. - 241 b.

12. Құlbaraқ S. Abai shyғarmalaryndaғy tұlғa, adamdyқ mәselelerі. ҚR BzhҒM Ғylym komitetі tarapynan 2021-2023 zhyldarғa arnalғan ғylymi zhәne (nemese) ғylymi-tekhnikalyқ zhobalar boiynsha granttyқ қarzhylandyrylatyn «Kөne tүrkіler dүnietanymyndaғy kontseptіler zhүiesі» taқyrybyndaғy zhoba ayasynda ұiymdastyrylyp otyrғan «Tolyқ adam» tұzhyrymynyң zhazba mұralarda berіlu sipaty» atty khalyқaralyқ dөңgelek үstel materialdary. Қazaқstan Respublikasynyң Bіlіm zhәne ғylym ministrlіgі, Қazaқ ұlttyқ қyzdar pedagogikalyқ universitetі, Almaty, 2021, 14 - 19 b.

13. Vyrshchikov A.N., Kusmartsev M. B., Lutovinov V.I. Kontseptual'nye osnovy patrioticheskogo vospitaniya uchashcheisya molodezhi. Volgograd: PrinTerra, 2007. 40 s.

14. Nikonova N.I., Zalutskaya S.Yu. Patrioticheskoe vospitanie obuchayushchikhsya-bilingvov na zanyatiyakh po literature: dialog kul'tur // Perspektivy nauki i obrazovaniya. 2022. 2 (56). S. 288-301. doi: 10.32744/pse.2022.2.17

15. Mazumdar G. Topophrenia and Indigenous Belonging: Spatial Memory in Rajbanshi Poetry. Rupkatha Journal, Vol. 14, No. 2, 2022. Pp. 1-11.